Mở rộng cơ hội có nhà ở cho người thu nhập thấp

Nhìn lại một năm qua, thị phần bất động sản đã sở hữu nhiều chuyển biến tích cực lúc lượng giao dịch ngày càng tăng, tồn kho giảm mạnh. Trong đó, 1 điểm nổi bật chẳng thể không nhắc tới, đó là việc hoàn thiện những chính sách tăng trưởng nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp.

Tiếp tục tập trung phát triển loại nhà xã hội

Thưa Bộ trưởng, trong năm 2014, việc xây dựng nhà ở xã hội (NOXH) cho người thu nhập thấp được Bộ Xây dựng chỉ đạo sát sao. Ngoài ra, quỹ NOXH hiện tại vẫn còn quá ít ỏi so có nhu cầu thực tại. Xin Bộ trưởng cho biết về định hướng phát triển NOXH?

Có thể nói, vấn đề chăm lo nhà ở cho nhân dân luôn được Đảng, Nhà nước, các cấp, các ngành đặc thù để ý và đã đạt được những thành quả cần thiết. Điều kiện về nhà ở của đại bộ phận nhân dân được cải thiện không dừng. Theo kết quả cuộc điều tra, thống kê dân số và nhà ở giữa kỳ (1/4/2014) vừa qua, diện tích nhà ở bình quân đầu người cả nước đạt 20,6 m2/người, mỗi năm nâng cao bình quân gần một m2/người.

Trong 5 năm qua, Nhà nước đã hỗ trợ cho hàng trăm ngàn hộ gia đình nghèo, vùng thường xuyên xảy ra thiên tai, người với công với cách mạng cải thiện điều kiện nhà ở duyệt các Chương trình 167, Chương trình nhà ở đồng bằng sông Cửu Long, Chương trình nhà ở phòng chống bão lụt miền Trung, Chương trình hỗ trợ nhà ở cho người sở hữu công có cách mạng...

Tuy nhiên, trong thực tại, vẫn còn nhiều gia đình mang khó khăn về nhà ở, nhất là các đối tượng có thu nhập thấp tại khu vực đường phố, công nhân lao động tại những khu công nghiệp tập trung. Theo tính toán, nhu cầu về NOXH tại đường phố và các khu công nghiệp trong khoảng nay đến năm 2020 vào khoảng hơn một triệu căn hộ, trong đó tập trung chủ yếu tại các các con phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và những địa phương mang nhiều khu công nghiệp như: Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu, Hưng Yên, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh...

Nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp tại phường Nại Hiên Đông, Sơn Trà, Đà Nẵng

Trong năm 2014, 1 số địa phương đã tích cực triển khai xây dựng NOXH nhưng phải nói rằng, Chương trình lớn mạnh NOXH theo cách tiếp cận mới chỉ mới được bắt đầu từ lúc chúng ta có Chiến lược lớn mạnh nhà ở quốc gia đến năm 2020 được Thủ tướng Chính phủ phê chuẩn vào ngày 30/11/2011. các quan điểm mới trong phát triển NOXH đã được nêu trong Hiến pháp năm 2013, các Nghị quyết của Đảng và được thể chế hóa trong Luật Nhà ở (sửa đổi) mới được Quốc hội thông qua tại kỳ họp thứ 8 gần đây. Những chính sách mới này sẽ được triển khai trong năm 2015 và qua đó nhu cầu về NOXH của người dân sẽ từng bước được giải quyết.

Gói 30.000 tỷ đồng để phát triển NOXH, đồng thời giúp người thu nhập thấp với cơ hội với nhà sở hữu tiến độ giải ngân từ từ. Người dân và doanh nghiệp xây dựng còn than phiền về các vướng mắc khi muốn tiếp cận gói tín dụng này. Theo Bộ trưởng, nguyên nhân vì đâu?

Để tạo điều kiện cho những đối tượng thu nhập thấp tại tuyến phố được cải thiện về nhà ở, đồng thời tương trợ đáp ứng tồn kho bất động sản, Chính phủ đã giao Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo những ngân hàng thương mại cổ phần về việc tuân thủ gói tín dụng 30.000 tỷ đồng (theo Nghị quyết số 02/NQ - CP) để các đối tượng này được vay sắm NOXH hoặc mua nhà ở thương mại mang diện tích không lớn hơn 70 m2, giá bán thấp hơn 15 triệu đồng/m2 sở hữu thời gian hỗ trợ là 10 năm (đã sửa lại là 15 năm theo Nghị quyết 61/NQ - CP), lãi suất bằng 50% lãi suất huy động thương nghiệp.

Tính đến ngày 30/11/2014, sau gần hai năm triển khai, số tiền được các ngân hàng cam kết cho vay là 8.791,8 tỷ đồng (đạt 29,3%). Trong đó, đã ký giao kèo cam kết cho vay 10.373 hộ gia đình, tư nhân và 33 Công trình của doanh nghiệp, góp phần tương trợ cho khoảng hơn 10.000 hộ được cải thiện nhà ở. không những thế, so có đề nghị thì tiến độ cho vay còn không nhanh vì nhiều nguyên nhân:

Thứ nhất: Chính sách tín dụng tương trợ nhà ở là 1 chính sách mới, làm cho lần đầu, bởi thế không tránh khỏi các khó khăn, vướng mắc. Thứ 2, dù rằng các địa phương đã bước đầu chú ý thúc đẩy việc tập trung đầu tư xây dựng các Công trình NOXH, cho phép điều chỉnh cơ cấu căn hộ song hiện vẫn sở hữu rất ít NOXH, nhà ở thương nghiệp mang diện tích không to hơn 70 m2, giá bán thấp hơn 15 triệu đồng/m2 để bán cho người dân, nên người dân chưa thể vay vốn. Thứ ba, đây là gói tín dụng mang vay, mang trả, nên mặc dù lãi suất vay thấp hơn lãi suất vay thương nghiệp nhưng người dân cũng phải cân nhắc, tính toán khả năng trả nợ rồi mới ký hợp đồng vay vốn. Thứ tư, phía những ngân hàng khi cho vay cũng phải bảo đảm khả năng thu hồi nợ từ phía các bạn là hộ gia đình, cá nhân.

Vậy Bộ Xây dựng sẽ chỉ đạo ra sao để đẩy nhanh tiến độ giải ngân gói 30.000 tỷ đồng trong năm 2015, thưa Bộ trưởng? Đối mang 1 số Dự án thương mại được chuyển đổi sang NOXH nhưng có tiến độ chậm, xin Bộ trưởng cho biết sẽ với giải pháp gì?

Để đẩy nhanh tiến độ cho vay tương trợ nhà ở, Bộ Xây dựng đã hài hòa với những bộ, ngành liên quan đề xuất có Chính phủ ban hành Nghị quyết số 61/NQ - CP ngày 21/8/2014 về sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 02/NQ - CP của Chính phủ. Theo đó, thời gian tương trợ được kéo dài trong khoảng 10 năm lên thành 15 năm, bổ sung 1 số đối tượng được vay vốn như mua nhà ở, xây dựng hoặc cải tạo nhà ở của mình, xây dựng hoặc cải tạo NOXH...

Năm 2015, Bộ sẽ tiếp tục chỉ đạo các địa phương rà soát những Dự án bất động sản đang triển khai để phân loại những Dự án được tiếp tục triển khai, những Dự án cần phải điều chỉnh, chuyển đổi cho thích hợp sở hữu nhu cầu của thị trường; đẩy mạnh việc tăng trưởng NOXH; tạo điều kiện rút ngắn giấy má lập, đánh giá, phê duyệt Dự án phát triển NOXH, kể cả các Dự án nhà ở thương mại chuyển đổi sang NOXH và điều chỉnh cơ cấu căn hộ thương nghiệp.

Luật Nhà ở (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua đã dành hẳn 1 chương về NOXH, trong đó đã có nhiều quy định để lớn mạnh loại hình nhà này. Theo Bộ trưởng, Luật Nhà ở sẽ góp phần khắc phục lệch pha cung cầu trên thị trường bất động sản như thế nào?

Luật Nhà ở cũ chưa có cơ chế, chính sách khuyến khích cụ thể và đủ mạnh để ưu tiên đầu tư xây dựng NOXH

Đặc trưng là tại những trục đường to lớn với nhu cầu cao về nhà ở. cho nên, phần nhiều các doanh nghiệp chỉ chú trọng đến việc đầu tư xây dựng nhà ở thương mại, giá trị cao nhằm thu hồi vốn nhanh và nhiều. Điều này đã dẫn tới sự lệch pha cung cầu, làm cho thị trường bị đóng băng thời gian dài.

Luật Nhà ở cùng có Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) đã sở hữu những quan điểm rất rõ ràng, trước tiên là chỉ định lớn mạnh nhà ở nói riêng và thị trường bất động sản nói chung phải theo quy hoạch và kế hoạch, thay vì trước đây phát triển một cách lộn xộn, tự phát theo phong trào, đến dư thừa hàng hóa, lệch pha cung cầu... Cả hai luật này là công cụ, cơ sở vật chất pháp lý tạo điều kiện để huy động những nguồn lực đầu tư phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng sống cho người dân.

Riêng Luật Nhà ở mới sẽ là hạ tầng để chấp hành mục tiêu nhà ở phải đến được sở hữu người dân, đặc biệt là người dân nghèo. Ví dụ như quy định phải dành quỹ đất 20% tại các tuyến phố để khiến NOXH trong luật là quy định mới rất tiến bộ. Một mặt nó giúp gia tăng nguồn cung NOXH, mặt khác giúp người thu nhập thấp kế thừa dịch vụ, cơ sở vật chất nhân tiện ích chung nhưng giá nhà vẫn rẻ, tiết kiệm được chi phí, tăng cao chất lượng cuộc sống.

Xem thêm :